Değiniler 4 – Arkaik Bilinç

Posted on: Çarşamba, Şubat 27, 2019

inge-morath-llama

Arkaik bilinç. Az önce roman için aldığım bir not bu.

Arkaik bilinç. 

Kelimelerin neden ve nasıl art arda dizildikleri bir muamma. Anlaşılır yanı yok. Freud duysa ‘bilinçdışı, libido’ vs. derdi. Yani o da başka başka kelimeleri art arda getirirdi. Bir araya gelen kelimelerin çağrıştırdığı bir insanlık durumunu açıklamak için başka başka kelimelerin kullanılması. Ve bu kelimelerin başka başka insanlarda başka başka çağrışımlar yaratması. Kelimelerin içinde yaşadığımızı düşündüğümde şaşkınlığa kapılıyorum. Kırmızı bir ev, sarı bir bulut, yabancı bir yara… Art arda istediğim gibi dizebiliyorum onları. 

Yazmak: hangi kelimelerin art arda dizilebileceğini bulma sanatı. Bir araya geldiklerinde sorun çıkarmayacaklarını hissedebilmek gerekiyor. İçinde yaşadığımız gerçekliğe bir an için dahi olsa bambaşka açılardan bakabilmemizi sağlamalılar. Inge Morath’ın o çok meşhur lama fotoğrafı geliyor aklıma. Times Meydanı’nın kalabalık araç trafiğinde, uzun boynunu camdan çıkarmış poz veren bir lama. Şaşırtıcı, beklenmedik bir görüntü. Gücünü de işte bu şaşırtıcılığından alıyor. İyi yazılmış şiirler bu nedenle çok çarpıcı. Yan yana gelmeleri hayal dahi edilemeyecek kelimeler şaşırtıcı kapılar açabiliyor. Bunu çok iyi yapan “büyücüler” var. Her daim de olacaklar. Anne Carson bunlardan biri. “Kırmızının Otobiyografisi”ndeki şu cümle her şeyi özetliyor sanki:

“Gerçeklik bir sestir, insanın kendini ona göre akort etmesi gerekir car car bağırıp durmak yerine.”

Tweet about this on TwitterShare on FacebookShare on Google+Pin on Pinterest



Theme by Blogmilk   Coded by Brandi Bernoskie